Opinión

Desde a xanela

*Cecais... Cultura?


Un artigo de Fernán Xosé Mourenza Fernández. (15/05/2005)

De cote e, cada vez máis perguntámonos "QUE É A CULTURA?".Dentro das múltiples respostas, a un ocórreselle que ben pode ser moi ampla ou, simplificar a cuestión e deixalo en moi simple, depende en certa medida do alcance e importancia que para cada quen teña o asunto en cuestión.Deste xeito, se entendemos o termo Cultura pero, inserido nun plantexamento formal, poderiamos entender a Cultura como o aglutinado de artes do tipo da literatura, a pintura, a escultura, a música, o teatro, o cinema, etc, sen máis mérito que amosar o hedónico e puro deleite da fermosura da obra que agochan estas e máis outras disciplinas mais, nunca como lingoaxes, veiculos de expresión de sensacións, de sentimentos, dos modus vivendi que conforman os pobos, as propias culturas. Pero, se o termo xermola en ampla connivencia co adxectivo popular -isto é, do pobo-, iso xa semella fariña de outro costal e hoxe, perdendo toda esencia do que o sociolóxico implica, remata por se entender -mal entender, en calquer caso- como algo de caráter anecdótica, mesmo folclorista e tamén, vai carregado cun tinte dabondo pexorativo. Sen embargo, as duas posturas entendidas como excisións a unha da outra mudan a sua correlación e terxiversan a sua finalidade de seren refrendo recíproco entre ambas as duas e amosan algo trabucado á posta con craro caráter de plantexamento neoliberalista, globalizador ou capitalista pois o propio termo de Cultura Popular esgota calquera sinonimia de carto, de capital porque aglutina o colectivo, o grupal, o social na esencia de e para todos. Daquela e, por iso esta tipoloxia vai cara a sua imediata desaparición pois non interesa porque non vende nen cotiza en bolsa anque si está chea de valores. Falamos agora da cuestión sociolóxica do termo pois a Cultura per se, é un dereito universal e lexítimo de cada pobo e xa que logo, tamén, de cada individuo, sen exceición e por iso, a cultura da globalización motivada polo pensamento único ou, uniformizado, non ten cabida neste xeito de sentir; a cultura pois, non é nen única, nen global, é universal pero conformada como a suma das diferentes culturas, formas ou manifestacións, sexan do xeito que sexan.

O que suscrebe, propón o plantexamento de entender a Cultura coma o conxunto de rasgos que moldean a nosa maneira de pensar, ser e mesmo sentir reflectido nas nosas propias actuacións co meio e que daquela, nos define e diferencia de outras culturas. Craro está, neste plantexamento, un avoga pola propia, a miña, está definida, é a CULTURA GALEGA, rica, abondosa e xérmolo da esencia dun pobo; o galego. Este plantexamento, xorde, xa que logo, da parte popular e como froito ou derivada dela, xorde a parte formal, non podendo darse, de nengún xeito a segunda, sen a primeira; o ser ten a capacidade para transformar e de ahi, xorde a abstración logo, a forma. Mais é eiquí onde xorde o elemento conflicto, o da foraneidade, o amor e a loa polo foráneo e o conseguinte desprezo, mesmo odio, polo propio. A diagnose semella daquela nidia: colonización ou, aculturalización. E niste senso, compre sermos precavidos e observadores de todo e máis canto nos arrodea -sen caer en posturas extremas- porque diso vai depender a non desaparición total da NOSA CULTURA, noutrora Hércules de titanio que agora, agoniza aos pouquiños polos infinitos recunchos desta sua Nai Patria: GALIZA. Compre entón, por en valor e apostar polo NOSO PATRIMONIO CULTURAL en todos os ámbetos e expresións do termo -que non son poucos, por certo-. Ocorre que para iso, precísase, previamente a asunción do feito de termos conciencia do que somos e onde, como e porque se vive dun ou de outro xeito, sendo condición imprescindíbel, o feito de non nos abergoñar de sermos galegas e galegos, sen máis -nen menos, tampouco­- xermolando así, ao noso carón, conciencia de Pais como ente superior e aglutinador dos individuos nun todo común, igoal pero respeitoso con todo canto signifique diferente.

Malia que semelle curioso, a Cultura, ven sendo só iso, pero tamén todo iso e cada quen engádelle ou quítalle o que estima oportuno e escolle. O que non se pode obviar é que a canto máis se lle retire, menos Cultura e que tamén, dificilmente se pode respectar nengunha cultura ou calquer outra cousa se previamente, non se é quen de respectar a propia porque estamos a falar de sensibilidade e iste non é un termo selectivo, é como a conciencia de País; ou se ten ou, non se ten ainda que se pode acadar sempre que haxa intención e aplomo para facelo. Veleí a está a cuestión.

A NOSA CULTIJRA, semella como a "caixa de Pandora": compre abrila, ainda sen saber o que agocha, e buscar no seu interior porque o importante da vida, sempre se atopa dentro do que a simple vista, semella cativo. E niste senso, é inconmesurábel, que ninguén o dubide.

Saúde, Patria e Cultura!!

(c) Fx 15/05/05

Voltar a Opinión
Ir a Novas